Baza dla C-5 Galaxy: podpisano umowę za 539 mln zł

Umowę podpisano w Rejonowym Zarządzie Infrastruktury we Wrocławiu. Obejmuje ona budowę płyty postojowej z czterema stanowiskami dla samolotów transportowych C-5 Galaxy oraz drugiej płyty z trzema stanowiskami dla maszyn C-130 Hercules. Powstaną również drogi kołowania prowadzące do płyty APOD Ramp, budynek wojskowej straży pożarnej i budynek dyżurnego technika lotniska.

Szef Rejonowego Zarządu Infrastruktury we Wrocławiu płk Robert Wójcik zapowiedział, że teren przekaże wykonawcy już w przyszłym tygodniu, po czym będą mogły rozpocząć się prace. Rzeczniczka prasowa PORR SA Marta Czerwińska wskazuje, że inwestycja potwierdza kompetencje spółki w realizacji zaawansowanych projektów infrastrukturalnych o strategicznym znaczeniu. Według niej wzmacnia też pozycję PORR jako partnera przedsięwzięć ważnych dla bezpieczeństwa i rozwoju kraju.

APOD, czyli Air Port of Debarkation, to lotnicza baza rozładunkowa. Inwestycja na Strachowicach jest realizowana na podstawie polsko-amerykańskiej umowy o wzmocnionej współpracy obronnej (EDCA). Jej celem jest zwiększenie możliwości przyjmowania wojskowych statków powietrznych i zabezpieczenia transportu lotniczego sił USA.

Do 2029 roku ma powstać gotowość do przyjmowania amerykańskich samolotów. Płk Robert Wójcik zaznacza, że do osiągnięcia tego celu trzeba zrealizować szerszy zestaw inwestycji niż pięć objętych podpisaną umową.

W planach dla bazy są między innymi teren przeładunku materiałów niebezpiecznych i przechowywania amunicji, obiekty portu przeładunkowego, terminal pasażerski oraz tymczasowe miejsce zakwaterowania. Mają powstać także stołówka, pralnia, przychodnia, centrum sportowe, poczta, obiekt administracyjny i magazyn broni. Plan obejmuje również infrastrukturę telekomunikacyjną i modernizację systemu ochrony antyterrorystycznej.

Lotnisko we Wrocławiu ma jednocześnie funkcję cywilną i wojskową. Baza powstaje w części wojskowej, niedostępnej dla pasażerów korzystających z portu lotniczego. O planach jej budowy informowano już w styczniu 2026 roku.

Jedną z inwestycji związanych z APOD widać na Muchoborze Wielkim: to tory prowadzące do wojskowej części lotniska. Powstały w miejscu torów używanych przed dekadami i połączyły bazę ze stacją Wrocław Zachodni, ale nie kursują po nich pociągi. Ich budowa wzbudziła niezadowolenie, jednak po zakończeniu prac emocje opadły, a życie osiedla wróciło do normy.

Płk Robert Wójcik wyjaśnił, że tory doprowadzono do lotniska, ale budowa infrastruktury na jego terenie jeszcze się nie rozpoczęła. Planowana baza ma zatem obejmować nie tylko istniejące już połączenie kolejowe, lecz także kolejne obiekty i drogi kołowania.

Po zrealizowaniu inwestycji wojskowych z polsko-amerykańskiej umowy oraz połączeniu ich z cywilnymi inwestycjami Portu Lotniczego Wrocław lotnisko ma uzyskać zdolność przyjmowania samolotów kodu F i 10. kategorię bezpieczeństwa. Kod F to najwyższa kategoria klasyfikacji lotnisk i samolotów: oznacza przystosowanie do obsługi największych statków powietrznych. Infrastruktura, nie tylko pas startowy, ma być wystarczająco duża i wytrzymała, by przyjmować takie maszyny jak wojskowy transportowiec Lockheed C-5 Galaxy.

C-5 Galaxy, nazywany „wielorybem” ze względu na swoje rozmiary, może przewozić 120–130 ton ładunku – tyle, co pięć w pełni załadowanych ciężarówek. W jego wnętrzu mieszczą się dwa 60-tonowe czołgi M1 Abrams, sześć śmigłowców bojowych Apache lub kadłub innego odrzutowca. Samolot posiada otwierany do góry dziób, przez który pojazdy mogą przejechać na wylot.

Przydomek „wieloryb” jest określeniem przyjaznym. Sfrustrowani mechanicy i piloci nazwali go także FRED – od Fantastic Ridiculous Economic Disaster, co można swobodnie przetłumaczyć jako „Fantastycznie Rozrzutny Ekonomiczny Dramat”. Dla Pentagonu C-5 Galaxy jest symbolem potęgi.

Budowa wojskowej części lotniska ma kosztować około 750 mln zł z budżetu Polski. Wydatki określa umowa podpisana w 2020 roku; kwota dotyczy inwestycji w wojskową część portu.

Osobno Port Lotniczy Wrocław zainwestował 460 mln zł w część cywilną, przy unijnym wsparciu wynoszącym 175 mln zł. Właścicielami spółki są miasto Wrocław, samorząd województwa dolnośląskiego i spółka Porty Lotnicze. Prace cywilne wymagały zamknięcia lotniska na 40 dni; w tym czasie wojsko wykonało swoją część robót, obejmującą fragment drogi kołowania dochodzącej do pasa startowego.

Kategoria 10 oznacza najwyższy poziom ochrony przeciwpożarowej w ratownictwie lotniskowym (ARFF – Aircraft Rescue and Fire Fighting).

_{Źródło: Urząd Miejski Wrocławia}